Lijst Home


De zweetvoetenman - Annet Huizing

Geplaatst 18 okt. 2017 03:18 door susan *   [ 18 okt. 2017 03:28 bijgewerkt ]


Annet Huizing was in 2015 een beetje beduusd toen ze een Zilveren Griffel won voor haar boek Hoe ik per ongeluk een boek schreef. Het boek werd bekroond in de categorie Informatieve boeken terwijl het eigenlijk een fictieboek is. Van die verwarring zal volgend jaar geen sprake zijn: De zweetvoetenman is een informatief boek.
Huizing wil op een toegankelijke manier over recht schrijven voor een groot publiek en de lezer betrekken bij de rechtsstaat door te laten zien dat het recht van iedereen is. Wie denkt dat dat een saai onderwerp is heeft dit boek nog niet in handen gehad. 
Huizing laat aan de hand van beschrijvingen van uiteenlopende rechtszaken zien hoe veelzijdig het recht is en hoe rechters tot hun uitspraken komen. Ze doet dit in begrijpelijke en pakkende taal en (als dat gepast is) met de nodige humor.
Het boek dankt zijn titel aan een zaak die werd aangespannen door een man die met blote voeten in de bibliotheek wilde zitten, maar omdat hij ‘zweetkakkies’ had werd hem dit verboden. De zogenaamde zweetvoetenman vindt dit onaanvaardbaar want in de regels van de bieb staat niets vermeldt over kleding of schoeisel. Hij spant een rechtszaak aan. Huizing beschrijft de zaak stapsgewijs en legt onderweg een aantal rechtsprincipes kort uit, zoals het legaliteitsprincipe en wat de rechter als onbehoorlijk gedrag beschouwt. Ze laat in haar verhaal ook zien dat rechters een andere taal gebruiken dan de doorsnee burger. Zo wordt 'met je meurende zweetkakken de andere gasten van de bieb uitroken' in de rechtszaal omschreven als 'de verdachte is de toegang ontzegd omdat hij hinder veroorzaakt in de vorm van een onaangename lichaamsgeur als gevolg van het uittrekken van zijn schoenen'.
Ook in de andere hoofdstukken wordt aan de hand van beschrijvingen van bestaande zaken duidelijk hoe het recht in Nederland werkt. Daarbij komt veel aan de orde, bijvoorbeeld wat een eerlijk proces is, of een hond ook inspraak heeft, wie er opdraait voor schade, of je je fiets mag terugstelen, of je het recht hebt om vergeten te worden en of je je altijd aan de regels moet houden. De zaken die Huizing bespreekt zijn altijd boeiend en vaak actueel. Zo bespreekt ze aan de hand van de zaak Robert M., die veroordeeld werd voor kindermisbruik, waarom advocaten ook voor hem alles uit de kast haalden en de wettelijke verantwoordelijkheden van ouders komen aan de orde als Huizing de zaak van ‘het zeilmeisje’ Laura bespreekt.
Huizing laat vaak aan de hand van de beschreven rechtszaken zien wat de dilemma’s zijn waar rechters een uitspraak over moeten doen. Door de afwegingen die zij daarbij maken duidelijk te beschrijven krijgt de lezer inzicht in de werking van de rechtsstaat.
Huizing schrijft pakkend en ze weet de ingewikkelde materie van recht en onrecht overzichtelijk te presenteren in een boek dat makkelijk wegleest.

Niet alleen de tekst is helder en fijn om te lezen, de vormgeving en illustraties zijn minstens zo uitnodigend. Grafisch vormgeefster Margot Westermann heeft er een aantrekkelijk boek van gemaakt. De tekst wordt overzichtelijk gepresenteerd in niet al te lange tekstblokken. Speelse kaders geven waar nodig een toelichting. Daartussen staan toepasselijke en vaak ook grappige illustraties. In het midden van het boek vinden we vier uitklappagina’s waar in overzichtelijke schema’s de rechtsgang wordt uitgelegd. 
Het is ongelooflijk dat dit prachtig uitgevoerde boek voor nog geen twintig euro te koop is.

De zweetvoetenman is een aantrekkelijk toegankelijk en goed onderbouwd boek over de werking van onze rechtsstaat. Een standaardwerk voor iedereen dat in ieder huis, school en bibliotheek een plek verdient.

De zweetvoetenman
Annet Huizing (tekst) en Margot Westermann (vormgeving en illustraties)


Lemniscaat, 2017     €19,95 




Andere boeken van Annet Huizing op kinderboekenpraatjes: 

De Vos en de Ster - Coralie Bickford-Smith

Geplaatst 16 okt. 2017 04:16 door susan *   [ 16 okt. 2017 04:28 bijgewerkt ]


Vormgeefster Coralie Bickford-Smith die in Engeland bekend werd door haar ontwerpen voor boekomslagen kreeg het aanbod zelf een boek te maken. Ze gaat aan het werk en veertien jaar later is De Vos en de Ster af. Bickford-Smith liet zich inspireren door het gedicht Eternity van William Blake en zo werd De Vos en de Ster een verhaal over verlies, rouw, loslaten en opnieuw beginnen.
    In het boek hebben de illustraties de hoofdrol, de tekst is ondersteunend. Bickford-Smiths tekenstijl, onder andere beïnvloed door het werk van William Morris, combineert grafische elementen met repeterende speelse patronen die vaak ontleend zijn aan de natuur.

Vos woont in een dicht donker bos. Hij is klein en schuw en hij gaat niet graag ver van zijn hol. Iedere nacht wordt Vos wakker bij het kalme, koele licht van Ster, Vos’ enige vriend. Ster verlicht het pad voor Vos en kijkt toe hoe hij jaagt op konijnen en roetsjt door de bosjes. Zo is het altijd geweest.
    Op een nacht wordt Vos wakker en is alles ineens anders. Het woud is donker, koud en stil. Vos trekt zich terug in zijn hol, ‘Zonder Ster had het geen zin naar buiten te gaan.’ Na lange tijd wekt de geur van duizenden kevers Vos’ eetlust weer op. Als hij naar buiten kijkt ziet hij ‘weinig meer dan een dichte haag doorns’. Toch gaat hij zijn hol uit, op zoek naar Ster. Het brengt hem op onbekend terrein. Hij is bang en verdrietig. Deze stemming wordt benadrukt als de bladzijden zich vullen met strepen: regen.
    Als de bui over is, is er iets gebeurd: Vos heeft weer kleur gekregen, maar zijn verdriet is nog niet over. Hij jankt naar alles en iedereen en naar het leven dat achter hem ligt. Hij wil weten waar Ster is.
    Dan krijgt hij een boodschap: ‘Kijk ook voorbij jouw oren.’ Vos kijkt omhoog en ziet een heleboel sterren: ‘Vos snapte niet hoe het kon: zo veel sterren! Zijn hart bolde van blijheid.
Hij wist dat daarboven ergens ooit een ster van hem was. Onder de helle hemel vol sterren vond Vos zijn weg door het woud
.’
Op het laatste beeld dat we van hem zien is hij vervuld met sterrenlicht.

De illustraties van Bickford-Smith zijn betoverend mooi en komen volledig tot hun recht in deze schitterende uitgave die gedrukt is op dik papier en gebonden in een fraaie stoffen omslag; daar kan geen e-boek tegen op.
Bickford-Smith werkt met weinig steunkleuren, voornamelijk oranje en een beetje geel. Met dit beperkte palet weet ze op een bijzondere wijze de emoties van Vos weer te geven. Zo verdwijnt alle kleur uit Vos’ leven als Ster ineens weg is, pas als Vos voorzichtig uit zijn hol kruipt komt ook de kleur weer terug. Vos is daarbij zelf het middelpunt.
    In haar verhaal laat de schrijfster zien dat buiten het vertrouwde dat verloren is, nieuwe wegen zich uitstrekken. Eenmaal op weg kan er dan nog een stevige plensbui vallen, maar langzaam keert de kleur in jezelf en de buitenwereld terug.
Kinderen zullen het verhaal waarschijnlijk als een sprookje beleven waarin een diepere boodschap sluimert die ze nog niet helemaal begrijpen. Wie meer levenservaring heeft zal de moeizame weg die Vos gaat beter begrijpen en er wellicht troost aan ontlenen.

De Vos en de Ster is een mooi boek met prachtige illustraties en een troostrijk verhaal.

De Vos en de Ster
Coralie Bickford- Smith (vertaald door Jan Rot) 

Christofoor, 2017      € 18,50

Sieb Posthuma Werk

Geplaatst 13 okt. 2017 04:25 door susan *   [ 13 okt. 2017 04:36 bijgewerkt ]


Deze week was ik aanwezig bij de opening van de tentoonstelling Sieb Posthuma Werk in het Haarlemse Teylersmuseum. Teylers is het oudste museum van Nederland, in 1784 opgericht als kennisinstituut voor kunst en wetenschap. Het gebouw is authentiek en heeft nog vele zalen met het oorspronkelijke achttiende eeuwse interieur. Wie naar de tentoonstelling van Siebs werk loopt komt door indrukwekkende zalen met prachtige houten kasten en vitrines. De collectie van het museum is divers, zoals gebruikelijk was in de achttiende eeuw. Naast fossielen, instrumenten, penningen en schilderijen heeft Teylers een vermaarde collectie tekeningen. Siebs werk past daar goed tussen.
De tentoonstelling Werk is te zien in het prentenkabinet, een intieme gedempt verlichte zaal. De tentoonstelling is met liefde samengesteld, onder andere door zijn man Ton Meijer. Het laat een doorsnede van het veelzijdige werk van Sieb (1960 –2014) zien.
Het is bijzonder het originele werk te zien, vooral als daar een driedimensionaal aspect aanzit dat wegvalt zodra het gedrukt wordt. Zo zijn er tekeningen geheel of gedeeltelijk opgebouwd uit collages. 
Sieb maakte niet alleen illustraties voor kinderboeken, maar werkte ook voor kranten en tijdschriften, hij ontwierp decors en kostuums voor het theater en maakte muurschilderingen, postzegels en keramiek.
In het prentenkabinet hangt naast bekend werk ook minder of zelfs onbekend werk. Soms is het kleurrijk en soms zijn het ogenschijnlijk simpele zwart-wittekeningen. Veel tekeningen doen de kijker glimlachen, maar Sieb weet zeker ook andere emoties op te roepen.
In het midden van de zaal staat een vitrine met daarin bijzondere objecten waaronder borden met tekeningen van Sieb en schetsboeken.

De boek van de tentoonstelling is prachtig vormgegeven en gedrukt op mooi dik papier. De tekeningen krijgen alle ruimte, er staat geen commentaar bij. Wie wil achterhalen waarvoor Sieb het betreffende werk maakte moet speuren in de summiere informatie achter in het boek. Jaap Robben schreef voor het boek een mooi voorwoord.

Werk is een kleine tentoonstelling, maar zeer de moeite waard. 
De tentoonstelling is tot 14 januari 2018 te zien in Teylers Museum in Haarlem.


Sieb Posthuma Werk 
Querido, 2017     €25,00


Kiekeboe - Mies van Hout en Een huis voor Haas... - Rosalinda Kightley

Geplaatst 11 okt. 2017 04:03 door susan *   [ 11 okt. 2017 04:04 bijgewerkt ]



Mies van Hout maakte drie bijzondere kiekeboeboekjes. Het is een serie waarin per deel een vorm centraal staat: rond, vierkant of een driehoek. De langwerpige stevig uitgevoerde boeken hebben zes uitklapbare flappen. Op iedere flap staat een vorm die bij het openslaan (waarbij natuurlijk uitbundig ‘kiekeboe’ geroepen wordt) verandert in een of meerdere dieren, echte unieke Mies van Houtdieren.
De drie vormen die centraal staan kent Van Hout ook eigenschappen toe die terug te zien zijn in de uitwerking achter de flappen. In het boekje Rond zijn de vormen vloeiend en de stemming is dromerig en vriendelijk. Zo wordt een grote oranje cirkel bij het openslaan het lijf van een vrolijke ronde olifant en verticale vrije golvende vormen worden een bont gezelschap vogels. In het boek Vierkant zijn de vormen hoekig en wil Van Hout een stoere zelfverzekerde en doelgerichte stemming weergeven. In dit boek zit bijvoorbeeld achter een flap met een groot blauw vierkant een hoekige os. Ook in dit boek laat Van Hout vogels te voorschijn komen, maar die zijn heel anders dan de vogels uit het boek Rond.
In het deel Driehoek zijn naast driehoeken ook zigzagvormen te vinden en de stemming die Van Hout hier wil uitdrukken is expressief en temperamentvol. Hier staat op de eerste flap een grote gele driehoek die verandert in een grappige loopvogel. In dit boek geen vogels, maar krabben, salamanders en zelfs een krokodil.
Deze serie kiekeboeboeken is erg origineel en fantasierijk. Op de website www.kiekeboeboek.nl staat meer informatie. Daar zijn ook muziekstukjes van Rene van Veelen te vinden die bij de stemming van de boeken aansluit.

Kiekeboe Rond, Vierkant of Driehoek
Mies van Hout


Lemniscaat, 2017     €9,95 per deel of € 24,95 per pakket 



Een huis voor Haas... is een lief herfstprentenboek voor de kleintjes. Het heeft een eenvoudig verhaal: Haas en Muis zoeken een huis in het bos. Ze zien verschillende veelbelovende ingangen, maar overal wonen al andere dieren en is er geen plaats voor Haas en Muis. Als het bijna avond is vinden ze gelukkig toch onderdak en een nieuwe vriend.
De charme van het boek is naast de innemend getekende dieren de vormgeving, het boekje heeft namelijk zogenaamde doorkijkpagina’s. Als Haas en Muis een holletje zien ziet de lezer dat ook, er zit namelijk een gat in het boek. Daarachter is wat te zien, maar wat het is zie je pas goed op de volgende bladzijde. Het leuke daarbij is dat op die volgende bladzijde we Haas door de ingang van het hol naar binnen zien kijken.
Het stevige kartonnen boekje is in herfstkleuren uitgevoerd. Op de eerste bladzijde overheerst nog het groen, maar er waaien als bruine blaadjes in het rond. De overige bladzijde zijn in stemmige herfstkleuren: oranje, bruin en geel.

Een huis voor Haas...
Rosalinda Kightley (vertaald door M.E.Ander) 

De Vier Windstreken, 2017     €12,95


De grote verboden zolder - Edward van de Vendel

Geplaatst 9 okt. 2017 03:42 door susan *   [ 10 okt. 2017 06:28 bijgewerkt ]


We hebben er een paar jaar op moeten wachten, maar nu is er eindelijk weer een fictieboek van Edward van de Vendel voor negenplussers: De grote verboden zolder. Het boek speelt zich af op de zolder van Eddies huis. Een bijzondere zolder omdat hij over de lokalen van de school loopt en voor Eddie verboden terrein is.
Tienjarige Eddie woont met zijn vader en moeder naast de school waar zijn vader directeur is. Eddie omschrijft zichzelf als een angstige jongen, maar hij heeft daar geen problemen mee. 
Op een dag is er zomaar een meisje in huis, ze komt logeren zegt zijn moeder, omdat ze even moet uitrusten. Het meisje is twee jaar ouder en ze heet Linea. Overdag negeert Linea Eddie, maar ’s nachts zoekt ze contact. Met ‘knokkelklopjes’ op de deur maakt ze Eddie wakker en neemt hem mee naar de verboden zolder, een gevaarlijke ruimte waar je door de vloer kunt zakken. In het blauwe licht van de maan kijken Linea en Eddie uit over de zolder. Linea slaat haar arm om Eddie heen en ze begint te vertellen. Eerst laat ze hem kennis maken met Herr Johannes, de hoeder van de wind en meester in het vertellen van halfmislukte moppen. Later, op een andere nacht, ontmoet Eddie de Buurkinderen. Zij hebben moeilijke lange namen die voor het gemak worden afgekort tot Brigid en Lu. De Buurkinderen beheersen het vuur en ze leren Eddie om met een slinger stenen te gooien.
De verhalen van Linea worden steeds grimmiger, zo is er deur waarachter iemand schreeuwt, komt er een stoet dreigende 'onaardige aardige' mensen voorbij en ten slotte verschijnt er de angstaanjagende eenogige Bankman. 

Van de Vendel benadrukt vaak dat de beschreven wereld en de avonturen niet echt gebeuren, maar toch echt zijn. Al voor het verhaal begint wordt dit duidelijk en tijdens het lezen krijgt de lezer weinig gelegenheid het te vergeten. Zinnen als ‘Dit was het land van de nachtfantasie, dit beleefden alleen Linea en ik, hoe echt het ook voelde’ of ‘Hier was alles op een andere manier waar’ houden de lezer bij de les.
Het verhaal heeft verwantschap met de Ierse mythologie. Bijvoorbeeld de namen van de buurkinderen verwijzen daarnaar. In een Ierse mythe verslaat Lu (of Llew) net als Eddie een eenogige reus en de naam Brigid verwijst naar een Ierse heilige die onder andere waakt over kinderen die problemen met hun ouders hebben. Ook de nadrukkelijke rol die de vier elementen water, vuur, aarde en lucht spelen is opvallend. Het draagt allemaal bij aan de sfeer van het spannende ietwat geheimzinnige verhaal dat niet echt gebeurt, maar wel waar is, zelfs ‘echter dan de waarheid’ zoals voor in het boek staat.
De lezer krijgt stukje bij beetje meer informatie over Linea, net als Eddie. Voor hem is het lastig om in twee werelden te leven. Overdag ziet Linea hem niet staan, maar ’s nachts neemt ze hem mee naar de meest wonderbaarlijke plekken. Eddie weet soms niet meer wat echt is en wat niet en ook weet hij niet goed raad met zijn gevoelens voor Linea. Het zet zelfs zijn vriendschap met zijn beste vriend onder druk.
De gebeurtenissen op zolder worden voor Eddie steeds belangrijker, het doordrenkt Eddies gedachten, ook overdag. Dat gevoel wordt niet alleen beschreven, maar ook benadrukt door het alom aanwezige nachtelijke blauw, zelfs de letters in het boek zijn blauw.
Van de Vendel schrijft beeldend en het verhaal staat vol zinnen die zich lenen om in een recensie te citeren. Deze zin bijvoorbeeld als Linea laat weten niet alles met Eddie te willen delen. ‘Daar mag ik jou niet bij betrekken. Als alle zinnen die je in je leven hoort van water zijn, van water of van lucht, dan was deze van steen.’
Van de Vendel heeft ervoor gekozen het verhaal een epiloog te geven. Veertig jaar later komt Eddie opnieuw in contact met Linea. Eddie vertelt haar dan hoe belangrijk de verhalen op de zolder voor hem zijn geweest. Hij eindigt met een samenvatting:
 ‘Dus: Linea heeft de jonge Eddie laten zien wie hij kon zijn. En de jonge Eddie heeft de oudere Eddie laten zien wie hij kon zijn. Want zo werken de beste verhalen. Zo werken de mooiste films en games. Zo werken de belangrijkste boeken. Ze wijzen ons de weg. Ze slokken ons op. En dan begint er een leven. Ons leven.’ 
Van de Vendel laat met deze woorden geen enkele twijfel bestaan over de moraal van het verhaal. Dat had van mij wel een onsje minder gemogen, niet alles in een mooi verhaal hoeft direct begrepen te worden om de schoonheid ervan te kunnen ervaren.
Van de Vendel geeft de lezer tot slot nog een aangename bonus, een nieuw genre moppen dat zeker zal aanslaan: de halfmislukte mop.

De grote verboden zolder is een sfeervol, spannend en prachtig geschreven verhaal vol symboliek en een duidelijke boodschap: verhalen kunnen de weg wijzen in het leven.

De grote verboden zolder
Edward van de Vendel


Querido, 2017     €15,99

Enkele andere boeken van Edward van de Vendel op kinderboekenpraatjes:

Knikkeruil - Maranke Rinck & Martijn van de Linden

Geplaatst 6 okt. 2017 03:32 door susan *   [ 6 okt. 2017 03:36 bijgewerkt ]


Knikkeruil is het prentenboek van de Kinderboekenweek 2017 en werd geschreven door Maranke Rinck en geïllustreerd door Martijn van der Linden. Knikkeruil is het derde prentenboek van dit echtpaar dat om een spel draait. Na Memorykonijn en Tangramkat (dat werd bekroond met de Gouden Penseel en een Zilveren Griffel) is er nu Knikkeruil waarin het draait om knikkers en knikkeren.

‘De nieuwe knikker is een Uil en iedereen komt naar hem kijken.
En iedereen is blij!
Een Uiltje hadden ze nog niet.’

De andere knikkers vertellen Uil hun naam. Het zijn namen die goed bij hen passen, dat kunnen we op de tekeningen zien. ‘Wil je met ons meedoen?’ vragen een paar knikkers aan Uil. Dat wil Uil wel maar... dan verschijnen er ineens monsters. De knikkers maken dat ze wegkomen. Uil heeft grote moeite om met de andere knikkers mee te komen, maar ze laten hem niet in de steek. Na een spannende tocht vinden de knikkers eindelijk een poortje waar ze allemaal doorheen kunnen. Achter het poortje zijn ze veilig want daar is geen monster te zien. Eindelijk kunnen ze gaan spelen.

Uil en zijn vrienden zijn mooi uitgevoerde knikkers met namen die hun uiterlijk eer aan doen. Zo heeft Zebra heeft een zebrapatroon, Piraatje een ooglap en uit Milkshake steekt een rietje. De lezer kan de knikkers van alle kanten zien. Ze staan namelijk overzichtelijk geordend en met hun naam op de binnenkaft. Aan de voorkant van het boek laten ze hun achterkant zien en als het verhaal is afgelopen zien we ze nogmaals, nu met hun gezicht naar de lezer. Tijdens het avontuur komen de knikkers tot leven en is bijvoorbeeld te zien dat Kikker springt, Flamingo lange benen heeft en Spikkel het liefst rolt.
Zoals we gewend zijn van Rinck en Van der Linden versterken tekst en beeld elkaar en zijn ze eigenlijk niet te scheiden. Zo ziet de lezer dat er niet genoeg ruimte is voor de knikkers boven op de knikkerbaan, Zeeleeuw rolt al bijna naar beneden en Uil moet er nog bij. Met de woorden ‘Niet duwen. Niet dringen. Niet persen. Niet porren.’ verhoogt de tekst de spanning. Ook als het Uil maar niet lukt in de knikkerpot te rollen ondersteunt de tekst zijn pogingen: ‘Hup Uil. Proberen is leren. Recht vooruit, zo gaat-ie goed, Uil! Schiet wel op, straks komen de monsters...’ Maar het lukt Uil niet om over de rand te komen: ‘het is een moeilijk potje.’
Uil kan niet goed meekomen, maar de ander knikkers vinden dat niet erg. Ze moedigen Uil aan en helpen hem. Het geeft het verhaal een fijne positieve sfeer, ondanks de spanning van de achtervolging. Overigens zijn de monsters waar ze voor op de vlucht slaan niet zo heel eng, ze zien er weliswaar bizar uit, maar ze lachen en zwaaien de lezer vriendelijk toe.
De vormgeving van het boek (verzorgd door Marc Suvaal en Martijn van der Linden) is prachtig. Er is veel wit op de bladzijden en de tekstblokken zijn zorgvuldig geplaatst. Het geheel nodigt uit om goed naar de plaatjes te kijken en alle details daarin te ontdekken, van de goed getroffen gelaatsuitdrukkingen tot een bekende naam op de jodelbaan. En er is een extraatje: van het boek kan een knikkerpot gemaakt worden.

Knikkeruil is een prachtig prentenboek met een fijne voorleestekst en mooie originele illustraties die kinderen zeker zullen aanspreken.

Knikkeruil
Maranke Rinck (tekst) en Martijn van der Linden (illustraties) 

CPNB, 2017     €6,95


Kattensoep - Janneke Schotveld

Geplaatst 4 okt. 2017 04:31 door susan *   [ 4 okt. 2017 04:41 bijgewerkt ]


Het is voor een auteur een hele eer om het Kinderboekenweekgeschenk te mogen schrijven. Altijd wordt een auteur gezocht die zijn of haar sporen als kinderboekenschrijver verdiend heeft en dat kan op verschillende manieren. De ene keer wordt gekozen voor een schrijver die goed ligt bij de meer literair ingestelde volwassenjury’s en de andere keer valt de keuze op een auteur die hoog scoort bij de kinderjury. Janneke Schotveld kunnen we tot de laatste categorie rekenen. Kinderen houden van haar vlot geschreven verhalen en ze zullen zeker uitkijken naar het Kinderboekenweekgeschenk van dit jaar: Kattensoep.

Tienjarige Boeli schrikt zich een ongeluk als Lucy, het buurmeisje van zijn opa, belt dat hij meteen moet komen. Snel gaat hij met de bus naar opa, bang dat er iets met hem aan de hand is. Het valt mee, opa heeft weliswaar een klein ongelukje gehad en zit nu met zijn voet omhoog, maar daar belde Lucy niet voor. Haar probleem is groter: haar kat is weg. En niet alleen haar kat, er verdwijnen voortdurend katten uit de buurt.
Boeli en Lucy stellen een onderzoek in. Zou Herba, die eruitziet als een heks, er meer van weten? Of zit Simon de slangenhouder erachter? Als ook Boeli’s kat verdwijnt is het de hoogste tijd voor een gewaagd onderzoek.

Het verhaal komt wat rommelig op gang. In de eerste paar bladzijden propt Schotveld veel informatie, die deels overbodig is. De lezer kan dit rustig van zich af laten glijden, na een paar bladzijden komt het verhaal op stoom en is dan goed te volgen. Schotveld is geen schrijfster die haar lezers verveelt met lange beschrijvingen, ze is meer van de korte rake typeringen. In enkele zinnen zet ze bijvoorbeeld een personage neer. Zo is opa stokoud want hij heeft grijs haar, een bril en een telefoon die vastzit aan een draad, is Lucy een aardige meid maar in Boeli's beleving  ‘wel véél’ en een dame met auberginekleurig geverfd haar die katten vieze beesten vindt en ook nog Drens heet is geen natuurlijk een naar mens. Schotveld brengt haar personages verder tot leven in haar heerlijke dialogen waarin de karaktertrekken mooi doorklinken.
Zoals we van Schotveld gewend zijn spelen maatschappelijke en emotionele kwesties op de achtergrond een rol. Zo rouwen opa en Boeli nog over het verlies van opa Guus, de man van opa. Een belangrijk thema in het verhaal is omgaan met vooroordelen, van onterechte beschuldigingen tot je niet laten aanpraten dat je niks kunt. Ook andere thema’s worden kort aangestipt, zoals dierenrechten, jaloers zijn op een pasgeboren zusje en de angst om als oude man weggestopt te worden in een tehuis. Ook de botsing tussen generaties geeft gelegenheid tot maatschappelijk commentaar, zo kan opa niet uit de voeten met de rare namen die kinderen tegenwoordig krijgen en is hij blij dat in zijn tijd glutenallergieën niet bestonden. Op hun beurt snappen Boeli en Lucy niets van een touwtje dat uit de deur steekt. Er is tussen de regels door ook aandacht voor wat wijze lessen zoals de raad ‘eerst kijken of het waar is, dan in paniek raken’ en het belang van de kunst pannenkoeken te kunnen bakken.
Het is allemaal wat veel, zeker omdat er geen ruimte is om alle thema’s uit te werken. Een betere dosering en wat terughoudendheid had het verhaal sterker gemaakt.

Kattensoep is geïllustreerd door Annet Schaap, de vaste illustrator van Schotvelds werk. Ook zij weet mens en dier raak te typeren; Schotveld en Schaap zijn zoals gebruikelijk weer een gouden duo.

Kattensoep is een wat rommelig maar fijn verhaal dat veel kinderen met plezier zullen lezen.

Kattensoep 
Janneke Schotveld (tekst) en Annet Schaap (illustraties)
CPNB, 2017

Andere boeken van Janneke Schotveld op kinderboekenpraatjes:

Wie krijgt de Gouden Griffel 2017?

Geplaatst 3 okt. 2017 03:51 door susan *   [ 3 okt. 2017 03:57 bijgewerkt ]




De Griffeljury heeft dit jaar 157 boeken beoordeeld, iets minder dan vorig jaar. De meeste boeken werden ingediend voor de categorie Tot zes jaar (55) en de minste voor de categorie Poëzie. De jury heeft het langst gediscussieerd over de verdeling van de prijzen in de categorie Vanaf negen jaar: ‘er waren zoveel goede boeken dat de jury daar met pijn in het hart een aantal titels terzijde moest schuiven.’
De jury roemt in haar rapport de serie Tijgerlezen van uitgeverij Querido. Ze hebben met waardering kennis genomen van dit nieuwe initiatief voor beginnende lezers. Verder constateert de jury dat er, net als vorig jaar, relatief veel kinderboeken worden uitgegeven waarvoor de beeldende kunst inspiratie is.

Laten we de keuze van de Griffeljury eens nader bekijken.
In de categorie Tot zes jaar zijn twee prachtige titels genomineerd: Siens hemel van Bibi Dumon Tak over het verdriet als er een geliefd huisdier overlijdt en Tangramkat dat gaat over de avonturen van een bijzondere kat en geschreven is door Maranke Rinck. Dit boek kreeg overigens al een Gouden Penseel voor de illustraties gemaakt door Martijn van der Linden. Het is fijn om te zien dat hier twee dames genomineerd zijn die mooi kunnen schrijven voor een jonge doelgroep. Het is namelijk niet makkelijk om voor jonge kinderen met weinig taalervaring een tekst te schrijven die goed, mooi en begrijpelijk is.
De categorie Vanaf zes jaar is ieder jaar weer lastig. Veel boeken die voor deze leeftijd worden uitgegeven hebben als doel om kinderen leesvaardig te maken en blinken niet uit in mooi taalgebruik. Het zou fijn zijn als uitgevers voor deze groep kinderen eens wat meer fijne voorleesboeken zouden uitbrengen. De jury bekroont in deze categorie slecht een boek: Kinderen met een ster van Martine Letterie. Het boek laat op indringende wijze zien hoe Joodse kinderen van ongeveer zes jaar de Tweede Wereldoorlog beleven. Maar of het daarmee een boek voor zes- tot negenjarige is betwijfel ik. Deze jonge lezers hebben nog (te) weinig kennis van de context en het is de vraag in hoeverre de voorlezer bereid is die context al te geven.
In de categorie Vanaf negen jaar was het dus dringen. Zowel bij de Vlag en Wimpels (de eervolle vermeldingen van de Griffeljury) als bij de toegekende Griffels vinden we hele mooie boeken. Wat de doorslag heeft gegeven om uiteindelijk Koos Meinderts voor Naar het noorden en Anna Woltz voor Alaska de Griffels te gunnen weten we niet. Het zijn in ieder geval boeken die een Griffel verdienen. Woltz laat in Alaska weer zien waarom ze vorig jaar de Gouden Griffel won, want opnieuw schrijft ze op lichte toon op fraaie wijze over de pijn van het leven. Koos Meinderts is een kundig verhalenverteller die de lezer meetrekt in de wereld die hij schetst. Met zijn sobere taal weet hij te ontroeren.
In de categorie Informatief vinden we twee auteurs die in andere categorieën eerder Gouden Griffels kregen, Daan Remmerts de Vries zelfs twee keer. Schrijven kunnen ze dus wel. Westera kreeg de Zilveren Griffel voor Baby’tje in mama’s buik, een verhalend informatief boek over zwangerschap en geboorte. Remmerts de Vries krijgt zilver voor T.rex in Naturalis waarin hij fictie combineert met informatie.
In de categorie Poëzie heeft de jury niets bekroond. Hoewel er niet veel originele poëzie voor kinderen verschijnt vind ik de jury hier wel erg zuur. Ik vraag mij af waarom de prachtige eigenzinnige vertaling van Robbert-Jan Henkes van Russische kinderpoëzie (Bij mij op de maan, Van Oorschot 2016) niet gelauwerd is en ook de speelse vertaling van Koos Meinderts van een groot aantal Engelse nursery rhymes (Kak! zei de ezel, Rubinstein 2016) is in mijn ogen best een bekroning waard. Maar misschien komen poëzievertalingen niet in aanmerking voor Griffels en is dat de reden.

En dan nu de hamvraag: wie krijgt mijn Gouden Griffel?
Bette Westera en Daan Remmerts de Vries zijn wat mij betreft geen kanshebbers. De boeken zijn kundig geschreven, maar zij kunnen veel beter.
Kinderen met een ster van Martine Letterie is een interessant boek, maar of kinderen vanaf een jaar of zes ermee uit de voeten kunnen betwijfel ik. Liever geen goud voor dit boek. Anna Woltz’ Alaska is minstens even goede als Gips en dus Gouden Griffelwaardig. Maar om nu twee keer achter elkaar een vergelijkbaar boek van dezelfde auteur te bekronen vind ik niet nodig. Het boek van Koos Meinderts is absoluut een kanshebber en hij zou een mooie winnaar zijn. Maar ik hoop dat de Gouden Griffel deze keer wordt toegekend aan een van de schrijfsters uit de categorie Tot zes jaar. Ik gun deze auteurs de waardering voor hun geploeter om voor jonge onervaren lezers een toegankelijke mooie goed geschreven tekst te maken. Zowel in Tangramkat als in Siens hemel is de tekst niet alleen goed geschreven maar ook nauw verbonden met de illustraties. Dumon Tak en Rinck zeggen geen woord te veel, een kwaliteit die we vaak moeten missen in boeken voor jonge kinderen. Ik duim vanavond voor Maranke Rinck en Bibi Dumon Tak.

T.rex Trix in Naturalis - Daan Remmerts de Vries

Geplaatst 2 okt. 2017 02:41 door susan *   [ 2 okt. 2017 02:47 bijgewerkt ]


Daan Remmerts de Vries is een gelauwerd kinderboekenschrijver en illustrator. Hij kreeg voor zijn verhalende kinderboeken twee Gouden Griffels en drie Zilveren Griffels. T.rex Trix in Naturalis is zijn eerste informatieve boek. Hij kreeg er zijn vierde Zilveren Griffel voor.
Het boek is geschreven in samenwerking met medewerkers van museum Naturalis in Leiden. Het museum wist de hand te leggen op een prachtig T.rex skelet dat werd gevonden in Montana. Zij kreeg de naam Trix. Medewerkers van het museum participeerden bij het uitgraven, conserveren en onderzoeken van het skelet. In augustus 2016 kwam Trix naar Nederland.

Remmerts de Vries geeft veel informatie in dit boek van nog geen honderd bladzijden dat ook nog eens bomvol foto’s staat. Hij begint het verhaal bij het begin, bij het leven van T.Rex Trix. Natuurlijk is er veel onbekend over het leven van Trix, maar de geheimen die het skelet heeft prijsgegeven verwerkt Remmerts de Vries soepel in zijn verhaal: ‘alles wat hier wordt verteld is een mogelijkheid.’ Beeldend beschrijft hij hoe het geweest zou kunnen zijn: ‘De hoorn boorde zich naar binnen in de linkerpunt van haar snuit; er kraakte iets. Trix krijste, de triceratops trok zich enkele meters terug. Trix draaide zich om en holde weg.’ In kaders rond de tekst staat informatie die het verhaal aanvult, er worden bijvoorbeeld diverse andere dinosaurussen beschreven. Het eerste gedeelte eindigt met de dood van Trix, ze sterft op een ochtend ’in het licht van de nieuwe dag’.
Vervolgens maakt het boek een sprong in de tijd, 67 miljoen jaar later pakt Remmerts de Vries de draad weer op. Hij begint met een beschrijving van het veranderde landschap en hoe dat zo gekomen is. Vervolgens wordt de vondst van het skelet beschreven en de werkzaamheden van het team dat het skelet uitgraaft. Ook deze tekst wordt omringd met kaders met aanvullende informatie, onder andere fragmenten uit het dagboek van paleontoloog en onderzoeker Anne Schulp. 
Het uitgraven van het skelet en alles wat daarbij komt kijken wordt duidelijk omschreven, de lezer kan het hele proces volgen tot aan het moment dat Trix in al haar glorie tentoongesteld kan worden in Naturalis. Ook krijgt de lezer een inkijkje in de wereld van het paleontologisch onderzoek. Het boek informeert de lezer niet alleen in de tekst, veel prachtige foto’s ondersteunen het verhaal.

T.rex Trix in Naturalis is een aantrekkelijk informatief boek dat zowel de vergane wereld van de dinosaurussen beschrijft als de tijdrovende opgraving van de restanten 67 miljoen jaar later.

In juni 2017 kreeg T.rex Trix in Naturalis een Zilveren Griffel. Uit het juryrapport: ‘T.rex Trix in Naturalis is een rijk gevuld boek, waar de lezer dankzij de adequate vormgeving soepel doorheen geleid wordt. Het is door zijn interessante invalshoek en opbouw een dinoboek uit de hoogste categorie. Het munt uit in helderheid: van taal en van informatie-ordening. Het is een ode aan de nieuwsgierigheid.’

T.rex Trix in Naturalis
Daan Remmerts de Vries


Leopold, 2016     € 14,99

Andere boeken van Daan Remmerts de Vries op kinderboekenpraatjes:
Groter dan de lucht, erger dan de zon
Tijgereiland
Soms laat ik je even achter
De bevrijding van het Stedelijk 

Oh! een boek vol geluid - Hervé Tullet

Geplaatst 20 sep. 2017 02:43 door susan *   [ 20 sep. 2017 02:49 bijgewerkt ]


De Franse illustrator Hervé Tullet maakt al een aantal jaar furore met zijn bijzondere interactieve prentenboeken. Met eenvoudige middelen, gekleurde stippen en lijnen, neemt hij de lezers mee op avontuur. In zijn nieuwe boek Oh! een boek vol geluid, wordt de lezer uitgedaagd zich te laten horen.
Een blauwe stip op een witte bladzijde opent het avontuur: ‘dag nieuw vriendje! Speel je mee?’ De bedoeling is dat de lezer zijn vinger op de cirkel zet en ‘Oh’ zegt. De volgende stap is dat een groot getekende blauwe cirkel om een harder uitgesproken ‘oh’ vraagt dan een kleine blauwe cirkel. Er kan ook gespeeld worden met het tempo: hoe verder de stippen uit elkaar staan, hoe langzamer het tempo.
Na een flink aantal Oh’s introduceert de blauwe cirkel een nieuw vriendje, een rode cirkel: ‘Zet je vinger erop en zeg AH! (dat is zijn naam)’. De lezer kan ze meteen met elkaar laten praten en dat kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld als een robot, schaterend van het lachen of kibbelend. Ook muziek maken behoort tot de mogelijkheden.
We zijn nog niet klaar, want er komt nóg een vriendje, een stralende gele cirkel en hij heet Wow. Met het nieuwe vriendje erbij zijn er ook weer nieuwe spelmogelijkheden. De drie vrienden houden onder andere een wedstrijdje trampolinespringen en ze bedenken een nieuwe taal.

Het eenvoudige idee, drie gekleurde stippen met ieder een eigen klank, wordt briljant uitgewerkt. Tullet laat de lezer spelen met hard en zacht en met verschillende ritmes, zo weet hij door middel van lijnen en cirkels een wereld aan geluid te creëren. Op een tekening zet hij de cirkels op een notenbalk en geeft zo zelfs een speelse introductie in het lezen van het notenschrift.
Oh! een boek vol geluid is een prentenboek voor een groot publiek. Zowel peuters, kleuters als lagere schoolkinderen zullen met plezier gehoor geven aan de oproep zich te laten horen.

Oh! een boek vol geluid
Hervé Tullet (vertaler onbekend) 

Oogappel, 2017     €13,99


1-10 of 1252