Lijst Home‎ > ‎

Dát is Pietje Bell! - Jan Maliepaard & Jan Oudenaarden

Geplaatst 26 jan. 2018 03:54 door susan *   [ 26 jan. 2018 03:55 bijgewerkt ]

Niet iedereen zal direct de naam Chris van Abkoude kunnen plaatsen, tot zijn bekendste boeken genoemd worden. Van Abkoude is, onder andere, de schrijver van Pietje Bell en Kruimeltje.
Van Abkoude werd in 1880 in Rotterdam geboren. Hij werd onderwijzer, maar voelde zich niet thuis in het onderwijs, liever wilde hij schrijver worden. Al snel werd duidelijk dat zijn kracht niet lag in het schrijven van een literaire roman, Van Abkoude had meer aanleg voor journalistieke stukken. Hij ging schrijven voor de krant, onder andere over de schrijnende armoede in de stad. Later werd Van Abkoude kinderredacteur bij De Gids. Kinderen konden naar ‘Oom Chris’ schrijven en om raad vragen. De brieven werden beantwoord in De Gids en daarbij schuwde Van Abkoude een opgeheven vingertje niet.
In 1906 legt Van Abkoude contact met uitgeverij Kluitman en een jaar later verschijnt zijn eerste kinderboek: Hollandsche jongens. Het boek past in zijn tijd en bevat naast een spannend verhaal ook de nodige morele lessen. Van Abkoude breekt met deze mores als hij zijn eerste Piet Bell-boek schrijft. Het boek krijgt prompt slechte kritieken en niet van de minsten, onder zijn criticasters zijn grote namen zoals Theo Thijssen, A.M de Jong, K. Norel en J.B.Schuil. Van Abkoude en uitgeverij Kluitman geven weerwoord, maar de polemiek over Pietje Bell brutale streken zal nog jaren aanhouden. Overigens greep Kluitman wel in en verwijderde of veranderde scènes die ze al te aanstootgevend vonden, vooral kritiek op de kerk werd niet op prijs gesteld.
Van Abkoude leidde een kleurrijk leven. Hij schreef niet alleen, hij trad ook op als verteller, zanger en poppenkastspeler. Tijdens de Eerste Wereldoorlog emigreerde hij naar Amerika met zijn collega Betty Poulus, een zangeres. Zijn gezin moest achterblijven omdat de overtocht tijdens de oorlog te gevaarlijk was. Zijn vrouw Johanna en hun drie kinderen komen ruim een jaar later naar Amerika. Als ze aankomen is net het eerste kind van Van Abkoude en Poulus geboren. Ze krijgen samen nog een kind. Deze twee buitenechtelijke kinderen worden na een paar jaar liefdevol in het gezin opgenomen. Poulus maakte ondertussen carrière als zangeres en ze zou de kinderen nooit meer zien. De familie in Nederland weet van niets, Van Abkoude heeft hen nooit over zijn twee jongste kinderen verteld.
Ook in Amerika treedt Van Abkoude met veel succes op. Tijdens de crises komt daar de klad in en het gezin heeft het moeilijk. Van Abkoude trekt door het land met zijn voorstelling om de kost te verdienen. Ondertussen blijft hij kinderboeken schrijven die in Nederland uitkomen. Pietje Bell is erg populair en uiteindelijk verschijnen er acht boeken met Pietje in de hoofdrol, waarvan hij de laatste niet meer zelf schreef. Naast zijn Pietje Bell-boeken is Kruimeltje het bekendste boek uit zijn oeuvre dat uit ongeveer veertig boeken bestaat.
In 1960 overlijdt Van Abkoude op 79-jarige leeftijd in het Amerikaanse Portland.

Biografen Jan Maliepaard en Jan Oudenaarden hebben er een hele kluif aan gehad om informatie over de Rotterdamse schrijver boven water te krijgen. Er zijn nauwelijks persoonlijke bronnen voorhanden. De biografen baseren een belangrijk deel van het verhaal op het werk van Van Abkoude dat in hoge mate autobiografisch is. Ze citeren veel en vaak uit allerlei bronnen en onderbouwen en verantwoorden zo hun beweringen.
De biografie is chronologisch opgebouwd en onderverdeeld in twee delen: het eerste deel beschrijft de periode in Nederland, het tweede deel de Amerikaanse periode. De informatie is zeer gedetailleerd. Er zijn uitgebreide citaten uit recensies, zowel van de optredens van Van Abkoude als van zijn boeken en ook zijpaden schuwen de biografen niet. Natuurlijk staan er foto’s in de biografie en is er een uitgebreid notenapparaat en bronvermelding opgenomen. Een bijzonder extraatje is de toegevoegde cd waarop verschillende liedjes die Van Abkoude schreef te horen zijn.

Dát is Pietje Bell! is een goed onderbouwde uitgebreide biografie over het kleurrijke leven en werk van de schrijver van Pietje Bell en Kruimeltje.

Dát is Pietje Bell! Het geheime leven van Chris van Abkoude
Jan Maliepaard en Jan Oudenaarden 

Pepperbooks, 2017     €24,99