Lijst Home‎ > ‎

De Hemel - Bart Moeyaert

Geplaatst 20 apr. 2016 02:30 door susan *   [ 20 apr. 2016 02:31 bijgewerkt ]

De Hemel is de afsluiting van een trilogie. In 2003 schreef Bart Moeyaert De Schepping, in 2010 gevolgd door Het Paradijs en in 2015 werd de serie afgesloten met De Hemel. Moeyaert maakte de trilogie op verzoek van het Nederlands Blazersensemble, waarmee hij ook optreedt.
Voor dit afsluitende deel is gekozen voor een ingetogen stuk muziek: Die Sieben letzten Worte unseres Erlösers am Kreuze (Haydn, 1786). Het koste Moeyaert aanvankelijk moeite om de juiste tekst te vinden, mede omdat over de Hemel geen Bijbelteksten bestaan, dit in tegenstelling tot de 
thema´s uit de eerdere delen. Toch vond hij de rode draad: in het eerste deel van zijn trilogie beschrijft hij de confrontatie tussen de ik-figuur en God (of god, dat laat Moeyaert in het midden), in het tweede deel is er de ontmoeting met de vrouw, de liefde en het leven zelf en in het derde afsluitende deel treft de ik-figuur de dood. Moeyaert vat het verhaal van De Hemel als volgt samen: 

    ´Een eenzame man op een bovenwoning beleeft de laatste dag van zijn leven. Op een                 woensdag, een mooie dag voor de dood. Op weg naar het strand wordt hij overreden door         een vrachtwagen. Geholpen door de dood ziet hij aan de andere kant van de duinen alsnog         de zee, de vervulling van zijn laatste wens.´

Moeyaert hoopt dat het verhaal laat zien hoe leeg en eenzaam een mensenleven kan zijn. De
ik-figuur heeft niets anders meer te doen dan wachten op de dood.

De tekst is geïllustreerd door de Vlaamse illustratrice Gerda Dendooven. In een summier kleurpalet waarin de kleur groen domineert zet ze de poëtische tekst om in beeld. We zien de oude man met de dood in bed liggen, we zien de oude man op de rug als hij zijn armen om de eigen schouders slaat, we zien de ontmoetingen die hij heeft en op de laatste bladzijde ligt hij naast de dood op het strand. Dendooven vangt in haar illustraties de eenzaamheid, ook als de man tussen andere mensen staat. Die anderen zijn luchtig, zwierig getekend, zelfs dwars over de man heen, maar er is geen contact. 

De Hemel is de afsluiting van een fascinerend project. De tekst, de muziek en de illustraties van Gerda Dendooven roepen van alles op, dat zich niet makkelijk in woorden laat vangen. Het zijn mijmeringen over de dood, het leven, eenzaamheid, berusting en afscheid. 

Bart Moeyaert en Gerda Dendooven werden in februari genomineerd voor de Woutertje Pieterse Prijs en ze werden genomineerd voor de Gouden Lijst. Het is de vraag of dit terecht is. Zelf zegt Moeyaert dat het imago van kinderboekenschrijver al te lang aan hem kleeft, `een kwestie van de verkeerde persmap. Het verkeerde etiket´. De uitgever zet het boek niettemin als kinderboek in de markt en stuurt het in voor kinderboekenprijzen. Daar valt het natuurlijk op met zijn bijzondere onderwerp en de poëtische stijl waar Moeyaert om bekend staat. Dat het boek eigenlijk een weergave is van een theaterperformance en gaat over troosteloze eenzaamheid aan het einde van het leven en dus nauwelijks raakvlakken heeft met doelgroep speelt voor de kinder-en jeugdboekenjury´s blijkbaar geen rol.

De jury van de Woutertje Pieterse prijs zegt over De Hemel:´ De dood is als een oudere broer, of een lege plek aan tafel. Hij kent jou door en door, jij kent hem steeds beter, maar nooit helemaal. Prozaïsch en poëtisch tegelijk, krachtig en subtiel is deze lichtvoetige evocatie in woord en beeld van de eenzame mens.´

De Hemel
Bart Moeyaert(tekst) en Gerda Dendooven (illustraties)


Querido, 2015     € 22,99
In het boek zit een cd waarop de theaterperformance is te horen. 




Andere boeken van Bart Moeyeart op kinderboekenpraatjes: