Lijst Home‎ > ‎

Een Mann - Rindert Kromhout

Geplaatst 28 nov. 2016 03:54 door susan *   [ 28 nov. 2016 03:54 bijgewerkt ]

Tussen 2010 en 2014 schreef Rindert Kromhout de succesvolle Bloomsbury-trilogie. Hij deed hiervoor uitgebreid onderzoek naar de markante leden van de groep en bracht hun leven en werk in verhalende vorm tot leven. Deze formule gebruikt Kromhout ook in zijn nieuwe boek, Een Mann, waarschijnlijk het eerste deel van een serie. Deze keer draait het om de Duitse schrijversfamilie Mann. Ook deze familie kent een kleurrijke geschiedenis. 
Centraal in Een Mann staat Klaus, de oudste zoon van Thomas en Katia Mann. Het verhaal begint in 1926, bij de negentienjarige Klaus die in Parijs aan een nieuw boek werkt. Zijn vader, Thomas Mann, is dan al een gevierd schrijver (hij zal later de Nobelprijs voor literatuur krijgen) en ook oom Heinrich kan op een trouw lezerspubliek rekenen.
De belangrijkste persoon in Klaus´ leven is zijn een jaar ouder zus Erika. Samen kunnen zij de hele wereld aan. Erika heeft in tegenstelling tot Klaus en goede band met haar vader. Klaus echter weet niet goed hoe hij met zijn vader contact moet maken en daarom besluit hij een verhaal voor hem te schrijven´over vader en zoon, of beter nog: over zoon en vader.´ 

Het boek is een raamvertelling en begint op het punt waar Klaus besluit het verhaal voor zijn vader te schrijven. Het grootste gedeelte van het vuistdikke boek wordt gevuld met dit verhaal, onderbroken door intermezzo´s die de lezer terugbrengen naar 1926. Klaus begint het verhaal voor zijn vader in zijn vroege jeugd en beëindigt het op het punt waar het boek ongeveer begint.
    De familie Mann is minstens zo fascinerend als de Bloomsbury-groep: er zijn ruzies, bijvoorbeeld over de politieke situatie, de familie krijgt te maken met ziekte en dood en er zijn bijzondere vriendschappen, liefdes en affaires, vaak met beroemde mensen. Ook zijn er nogal wat familieleden homoseksueel, al dan niet openlijk, in een tijd dat dit verre van normaal werd gevonden. Dit alles speelt zich af tijdens een turbulente periode in de wereldgeschiedenis.
Kromhout weet in zijn verhalende vorm de sfeer van de tijd goed op te roepen, hij zet als het ware een luikje in de tijd open en de lezer mag naar binnen gluren. Natuurlijk is het fictie, maar de feiten in het verhaal zijn dat niet.
Toch wringt de gekozen vorm hier en daar. Het verhaal van Klaus geeft een boeiend overzicht van zijn jeugd, maar overtuigt niet als een verhaal van een zoon voor zijn vader. Daarvoor zou er meer ruimte voor reflectie moeten zijn, een motivatie waarom hij met zijn vader juist deze scènes uit zijn jeugd wil delen. Klaus zou ook wat vaker zijn gevoel kunnen beschrijven, bijvoorbeeld als zijn vader volkomen onverwacht tegen hem zegt `Je weet toch dat ik je afraad schrijver te worden.´ Klaus had bijvoorbeeld in de intermezzo’s´s vrij zijn gedachten hierover met de lezer kunnen delen.
Het thema homoseksualiteit wordt nauwelijks uitgewerkt. Het blijft vooral bij oppervlakkige beschrijvingen van enkele relaties, maar het leven met een seksuele voorkeur die begin twintigste eeuw als een ziekte werd gekwalificeerd wordt nauwelijks uitgewerkt. Daar vraagt het verhaal wel om; wat zijn bijvoorbeeld de overwegingen van zowel Thomas Mann als zijn dochter om te trouwen met een partner van het andere geslacht. Ook Klaus verlooft zich, met het meisje dat een relatie heeft met zijn zus. De reacties op het vroege werk van Klaus Mann, waarin homoseksualiteit een belangrijke rol speelt, worden nauwelijks besproken. Toch lijkt het een belangrijk thema in het boek, Kromhout suggereert namelijk dat de seksuele voorkeur van Klaus een rol speelt in de verhouding tussen vader en zoon. Het thema wordt in het boek te vaak afgedaan met ‘kijk ons eens gek doen’ en dat is onbevredigend.
Het boek is, in tegenstelling tot het eerste deel van de Bloomsbury-trilogie, in de markt gezet als roman voor volwassenen, maar kan zeker ook gelezen worden door veertien plussers.

Een Mann is een boeiend boek dat de lezer veel informatie geeft, maar ook met vragen achter laat. Wellicht komen de antwoorden later in de vervolgdelen. 

Een Mann
Rindert Kromhout


Leopold, 2016     € 18,99

Andere jeugdboeken van Rindert Kromhout op kinderboekenpraatjes:
Soldaten huilen niet
April is de wreedste maand