Lijst Home‎ > ‎

Het mes dat niet wijkt - Patrick Ness

Geplaatst 4 feb. 2013 02:12 door susan *   [ 14 sep. 2014 02:45 bijgewerkt ]

´Zolang ik het vasthou, zolang ik het gebruik, leeft het mes, het leeft om leven te nemen, maar het moet bevolen worden, ik moet zeggen dat het moet doden, en dat wil het zo graag, het wil steken en stoten en snijden en wringen en wroeten, maar ik moet het ook willen, mijn wil moet zich voegen bij zijn wil.´ 


Todd Hewitt kan bij aanvang van het verhaal niet vermoeden dat het vermogen tot moorden een belangrijk thema in zijn leven zal zijn. Todd woont in de ´Nieuwe wereld´, een planeet die is gekolonialiseerd door onder andere zijn ouders. Zij waren op zoek naar een wereld waar mensen in vrede en veiligheid konden leven met God als hun gids en met liefde voor de medemens. Maar Todds wereld is geen wereld van vrede en liefde. De oorspronkelijke bewoners van de planeet, Spakkels, hebben een virus op de kolonisten losgelaten. Het virus heeft alle vrouwen gedood en mannen een leven met ´Herrie´ opgelegd, alle gedachten van mens en dier zijn continue hoorbaar:´Stilte bestaat gewoonweg niet. Hier niet en nergens niet. Niet als je slaapt, niet als je in je eentje bent, nooit.´
Dan gebeurt het ongelooflijke. Todd komt in het ruige moeras een meisje tegen, een meisje omringt door stilte. Deze ontmoeting zet een reeks gebeurtenissen op gang. Als Todd thuis komt kan hij de ontmoeting niet geheim houden, Todd moet vluchten. Zijn hond en het meisje vluchten mee.  

Patrick Ness, een Amerikaan die in Londen woont, neemt de tijd om tijdens de vlucht het verhaal in te kleuren. De lezer deelt met Todd de verwarring, de nieuwsgierigheid naar het meisje en de angst gepakt te worden door woedende dorpelingen of gevaarlijke beesten. Gaandeweg wordt duidelijk dat veel van wat Todd altijd voor waar heeft aangenomen niet waar is en daarmee wordt ook de noodzaak van zijn vlucht duidelijk.
Ness is een schrijver die onder je huid kruipt en meedogenloos de verschrikkingen schetst van Todds wereld. Hij had sommige passages over kunnen slaan, of in kunnen korten, maar dat zou ten koste zijn gegaan van de intensiteit. De boeken van Ness zijn niet voor watjes. De strijd wordt op het scherpst van de schede gevoerd en sommige passages zijn keihard. De Chaos-trilogie gaat over manipulatie, liefde, hoop, geweld, mededogen, religie en jouw plaatst in de samenleving. Prachtige thema´s die in een young adult boek thuis horen. Het laat zich tot op zekere hoogte vergelijken met De Hongerspelen, ook een trilogie waarin geweld niet geschuwd wordt en waar eveneens wezenlijke vragen naar de motieven van geweldsgebruik aan de orde komen. Overigens verschenen De Hongerspelen en Ness´ Het mes dat niet wijkt in hetzelfde jaar los van elkaar. 

Ineke Lenting heeft een knappe vertaling gemaakt, die dicht bij de bijzondere sfeer blijft die Patrick Ness in zijn boek oproept. Sommige aspecten van het verhaal laten zich echter moeilijk vertalen. In het Engels wordt in kleine onvertaalbare woorden aangegeven dat er een plattelandsdialect gesproken wordt. In de vertaling leidt dit soms tot verwarring. Na bladzijden goed Nederlands staat er dan ineens iets raars als ´konsuntreren´of ´reakties.

De Chaos-trilogie is wereldwijd met enthousiasme ontvangen en vele malen bekroond. Verfilming kan dan ook niet uitblijven, de première wordt volgend jaar verwacht.
Het eerste deel van de trilogie eindigt hartverscheurend. Maar gelukkig hoeft de lezer niet lang te wachten op het vervolg: het tweede deel, Het donkere paradijs, wordt in april uitgebracht. 

Het mes dat niet wijkt
Deel 1 van de Chaos-trilogie
 
Patrick Ness (vertaald door Ineke Lenting)

Moon, 2013     € 19,95

Andere boeken van Patrick Ness op kinderboekenpraatjes: