Lijst Home‎ > ‎

Jij en ik en alle kinderen - Bart Moeyaert

Geplaatst 1 nov. 2013 04:01 door susan *   [ 1 nov. 2013 04:01 bijgewerkt ]

Jij en ik en alle kinderen
is´een feestelijk boek voor de dertigste schrijversverjaardag´ van Bart Moeyaert. Moeyaert, geboren in 1964 in Brugge, debuteerde op negentienjarige leeftijd en is inmiddels een veel bekroond schrijver. 

In de bundel zijn de korte verhalen en gedichten verzameld die Moeyaert schreef voor kinderen; een enkel verhaal werd niet eerder gepubliceerd. Zes illustratoren waarmee Moeyaert sterk verbonden is hebben het boek geïllustreerd: Wolf Erlbruch, Rotraut Susanne Berner, André Sollie, Marije Tolman, Gerda Dendooven en Korneel Detailleur. Het is een prachtig kloek boek geworden waarin met één steunkleur is gewerkt: rood. Er zijn rode letters, rode bladzijden, illustraties in overdonderend rood en illustraties met toefjes rood. 

Opvallend is dat de stijlkenmerken van Moeyaert door de jaren heen niet lijken veranderd. Hij schrijft meer over gevoelens dan over acties en hij roept dat gevoel meer op dan dat hij het benoemt. Moeyaert is een poëtisch schrijver die prachtige zinnen maakt en vaak een verrassende invalshoek kiest.
Veel verhalen gaan over hoe mensen met elkaar omgaan en hoe moeilijk dat kan zijn. Zo komen we nogal wat onbegrepen kinderen tegen. Marthe bijvoorbeeld die zo graag een parkietje wil, maar een kip krijgt, Tom ´lastpost nummer één´ die liever in een kuil gaat wonen en Nanne die bij haar kille harde oma op bezoek moet. Pesten is een terugkerend onderwerp. Meestal slaat de pester terug, soms heel geraffineerd zoals in het verhaal Mansoor waarin het slachtoffer de pester op subtiele wijze buitenspel zet. Andere verhalen draaien om herkenbare emoties als jaloezie, nieuwsgierigheid, miskend voelen, bang zijn en natuurlijk de liefde in zijn vele vormen. Mooi is het verhaal Echt weg is niet zo ver waarin Roos niet weet wat ze voelt als haar gewelddadige vader ineens is verdwenen;´weggegaan om beter te worden´. Ze zoekt een rustige plek om dit uit te zoeken, maar vindt het antwoord in de gesprekken die ze voert met de mensen die haar rust verstoren. 
In het verhaal De baas van alles weet Moeyaert filosofische vragen in een schijnbaar eenvoudig maar hard verhaal te verwerken. Een hond is vastgebonden aan een boom. Hij ligt, hij huilt en wacht. ´De baas heeft me hier vastgeknoopt. Deze boom zal hij kennen.´zegt hij tegen de kat. De hond jankt steeds harder en de kat kan er steeds slechter tegen:´Je huilt, je jengelt, je jankt alsof je poot in een klem zit. (...)Je zou je los moet rukken.´(...) ´Eerst moet de baas mij losmaken´antwoordt de hond´. De kat raakt gefascineerd door´de baas´ en probeert de hondse trouw te begrijpen. In dit verhaal komen alle kenmerken van Moeyaerts werk samen: het originele uitgangspunt, de beschrijving van indringend leed (niemand die dit verhaal heeft gelezen bindt nog een hond aan een boom), de acceptatie van de wetten van het leven (natuurlijk doodt de kat de muis) en de unieke wijze waarop Moeyaert complexe gevoelens beschrijft. 
Moeyaert grossiert in prachtige zinnen waarvan een aantal gekozen zijn als opmaat naar de verhalen; zinnen die nieuwsgierig maken en vaak de intentie van het verhaal weergeven:´Mama ziet me nooit meer terug. In ieder geval bijna nooit meer´, ´Bengels met lange tengels slapen slecht´, ´Ik smacht, ik smacht. Dat doe ik. Zag je het?´ 
In zijn gedichten is Moeyaert nog compacter in het neerzetten van de gebeurtenissen en het omschrijven van gevoelens. Dat kan hij meesterlijk en in een altijd kloppend ritme:´met mama op de bedrand/wordt de kamer lekker warm./ ik mag nog even liggen/in de holte van haar arm./ 

Het valt niet mee precies te benoemen wat Bart Moeyaert de bijzondere schrijver maakt die hij is. Zijn stijl is divers en altijd mooi. Er staat geen woord teveel en geen woord te weinig. Opvallend is dat alle verhalen en gedichten in het boek van hoge kwaliteit zijn, alsof hij het niet nodig had als schrijver te groeien. Moeyaert behoort, net als Joke van Leeuwen of Toon Tellegen, tot een aparte klasse. Dit zijn auteurs die voor alle leeftijden schrijven en zich niet in een hokje laten duwen. Dit boek komt uit als kinderboek, maar misstaat in geen enkele boekenkast. Jij en ik en alle kinderen is een bundel om te koesteren, een bundel over en voor het leven.

Jij en ik en alle andere kinderen
Bart Moeyaert 


Querido, 2013     € 19,95

Andere boeken van Bart Moeyeart op kinderboekenpraatjes :