Lijst Home‎ > ‎

Kapitein Kees - Anke Kranendonk

Geplaatst 2 mrt. 2015 03:03 door susan *   [ 2 mrt. 2015 03:04 bijgewerkt ]

Na twaalf jaar is Kees terug. In 2003 schreef Anke Kranendonk in het boek Liever een hond! onder andere hoe Kees (en zijn cavia) hun zwemdiploma haalden en Kees een bootje cadeau kreeg. Kapitein Kees pakt de draad van het verhaal weer op. 
Kees laat zijn moeder weten dat hij naar buiten gaat met Bas (de hond van de buurvrouw) en Hector (zijn cavia). Hij belooft zijn moeder niet te ver weg te gaan en ´tuurlijk´ op tijd thuis te zijn. Hond Bas ziet een boottochtje niet zitten, maar Kees tilt hem toch in de boot. Hij verzekert de hond dat hij echt niet bang hoeft te zijn, papa heeft zelf gezegd dat Kees goed kan varen.
Kees vaart verder dan hij ooit met zijn vader deed en dat is niet helemaal zonder gevaar. Maar alles gaat goed tot ze aan land gaan. Daar stuift Bas op de schapen af en krijgt Kees te maken met een boze boer. De ontmoeting met een meisje´met ogen als zonnetjes´maakt een hoop goed. Het meisje vindt cavia Hector het einde en Kees geeft haar het beest cadeau. Daar krijgt hij spijt van en dus verzint hij een plan. Dat plan moet wachten als hij een klein oud mevrouwtje op sloffen ziet lopen. Ze zingt (´of is het huilen´) telkens dezelfde zin ´O moeder, laat me niet alleen.´ Kees komt er niet achter waar ze woont en daarom besluit hij haar mee te nemen in de boot.

Anke Kranendonk heeft een mooi klein verhaal geschreven waarin ze op geloofwaardige wijze dicht bij de belevingswereld van Kees blijft. De lezer weet wat Kees denkt en voelt. Dat wordt onder andere duidelijk in de gesprekken die hij voert met de dieren in de boot: " ´ Dit doen we dus nooit meer, hè´, zegt Kees tegen de twee dieren in de boot.´Dit was een beetje te gevaarlijk. Maar ik weet nu hoe het moet. Vinden jullie het al een beetje leuk? Kijk, een reiger, en daar zit een aalscholver op een paal. Ik weet dat, omdat hij zwart is. Dat heeft mijn vader mij geleerd. En kijk eens daar. Kijk dan!´" 
De ontmoeting met de verwarde vrouw is schitterend beschreven. Kees vindt haar raar en een beetje eng:´Wat zou er met de mevrouw aan de hand zijn? Waarom loop je zingend op je sloffen door het weiland met een dik vest aan? Ze is gek. En eng.´ Vanuit een kinderlijke logica ontfermt hij zich over de vrouw en op zijn manier doet hij dat liefdevol en met meer zorg dan de reguliere verpleging die zich even later op spectaculaire wijze meldt. Kees neemt het zelfs op voor de oude vrouw die hij een ijsje heeft beloofd: “Kees zijn knieën beginnen te wiebelen, hij gaat overal wiebelen.´Dat´, zegt hij en hij weet dat het brutaal is om zo tegen grote mensen te praten, maar nu moet het. ´Dat is vals. Ik heb het haar beloofd en ze wil het heel graag.´”
Natuurlijk komt alles goed, de vrouw krijgt een ijsje, het meisje met ogen als zonnetjes zit ook op het terras, met Hector, en de ouders van Kees zijn niet eens heel erg boos over zijn langdurige verdwijning. Dat Hector de rugzak van zijn zusje heeft onder gepoept blijft nog even tussen Kees en de lezer.

De gekleurde illustraties van Annemarie van Haeringen krijgen alle ruimte. Prachtig is het beeld van Kees die de grote Bas optilt die niet in de boot durft. Een paar bladzijden verder zien we het stel varen op het robuuste water en de hond is nu duidelijk in zijn element; als een boegbeeld staat hij voor in de boot. Van Haeringen speelt met de vlakverdelingen: in een bijna egaal groen vlak staan slecht twee dikke lijnen die het water aangeven, op een daarvan vaart Kees in zijn bootje. Op een andere groene bladzijde zien we geschrokken koeien (bijna) van de pagina aflopen, of Van Haeringen tekent slechts één brede groene streep met daarop verbaasd kijkende koeien om een dijk aan te geven die Kees passeert.

Anke Kranendonk beschrijft met haar rake uitgeklede zinnen de wereld van Kees waarin grote gebeurtenissen klein worden en kleine gebeurtenissen groot. Kapitein Kees is een juweeltje.

Kapitein Kees
Anke Kranendonk


Lemniscaat, 2015     € 13,95

Andere boeken van Anke Kranendonk op kinderboekenpraatjes: