Lijst Home‎ > ‎

Meisje jongen jongen meisje - Harald Nortun

Geplaatst 15 feb. 2017 04:04 door susan *   [ 15 feb. 2017 06:12 bijgewerkt ]

´Eigenlijk zou het niet zo belangrijk moeten zijn wat mensen tussen hun benen hebben, want niemand heeft dat zelf kunnen kiezen´. Dat denkt Morten als hij bij de damestoiletten bijna ontmaskerd is als jongen die zich als meisje voordoet. Morten had niet kunnen vermoeden dat het experiment om met zijn tweelingzus Marit van identiteit te wisselen zo uit de hand zou lopen. Het was bedoeld als een grapje dat een paar uur zou duren tijdens de logeerpartij bij hun grootouders. Maar iedere keer als ze de grap willen onthullen komt er iets tussen en steeds meer mensen raken betrokken.

Met de rolwisseling als rode draad in het verhaal onderzoekt de Noorse schrijver Harald Nortun de sekserollen. Het is een onderwerp waar generalisaties al snel op de loer liggen en clichés zich dreigen op te dringen. Nortun probeert dat te voorkomen door van de tweeling geen eenzijdige personages te maken. Marit is een doener, die van gamen en voetballen houdt en regelmatig in een vechtpartij belandt, maar ook parfum gebruikt en roze T-shirts draagt. Morten is verlegen (hij kijkt mensen nauwelijks aan), maar toch droomt hij ervan toneelspeler te worden.
De verteller van het verhaal is Morten. Hij heeft het experiment verzonnen en Marit neemt de uitdaging aan omdat ze denkt dat hij er niet in zal slagen zich als een meisje voor te doen. Of de grootouders de tweeling door hebben blijft in het midden, maar hun nieuwe vrienden Stefan en Silje trappen erin.
In het contact met leeftijdsgenoten wordt al snel duidelijk hoe bepalend het is een jongen of een meisje te zijn en hoe bepaalde karaktereigenschappen meer zichtbaar worden als je een andere sekserol aanneemt. Marit wordt door Stefan direct op sleeptouw genomen en ‘de meisjes’ worden buitengesloten als ‘de jongens’ gaan zeevissen of quadrijden. Morten is dus aangewezen op Silje die hem in zijn nieuwe rol al snel in vertrouwen neemt. Ze gaan samen kleren passen, zich opmaken en Silje praat openhartig met haar nieuwe vriendin. 
Het is vooral Morten die de verschillen tussen jongens en meisjes overdenkt omdat hij de verteller is. Er valt hem veel op: kleine dingen zoals een toegestoken hand als hij in de boot stapt en grotere dingen zoals de vanzelfsprekende vertrouwelijkheid van Silje. De lezer wordt hier duidelijk uitgedaagd ook over dit onderwerp na te denken. Naast het onderzoeken van sekserollen speelt in het verhaal ook de angst voor ontmaskering een grote rol. Er ontstaan bijvoorbeeld precaire situaties als een van de tweeling zich verspreekt, bij het omkleden en vooral als er gezoend gaat worden. Naarmate het experiment langer duurt wordt de vraag steeds prangender of de tweeling niet te ver gaat; zijn ze niet twee grote bedriegers die het vertrouwen van hun familie en vrienden beschamen?

Meisje jongen jongen meisje is een onderhoudend verhaal dat de lezer aan het denken zet over sekserollen. Nortun weet daarbij de balans te vinden tussen het ter discussie stellen van (soms onbewuste) vanzelfsprekendheden en de spanning van de altijd dreigende ontmaskering.

Meisje jongen jongen meisje
Harald Nortun (vertaald door Edward van de Vendel) 

Lannoo, 2017     € 12,99